Lanolina

Lanolina jest surowcem, który od niepamiętnych czasów stosowany był do pielęgnacji skóry. Miesza się ją praktycznie z większością surowców stosowanych w kosmetykach i środkach farmaceutycznych, takich, jak oleje, woski, tłuszcze, węglowodory parafinowe, przez co ułatwia ich wprowadzenie do różnych receptur. Nazwa jej wywodzi się od łacińskiego słowa "lano", które oznacza wełnę.

Historia lanoliny rozpoczyna się wraz z historią hodowli owiec. Gdy dla owcy zbliża się czas strzyżenia, gruczoły łojowe odkładają na wełnie zwierzęcia grubą warstwę naturalnego tłuszczu, który chroni je przed działaniem niekorzystnych czynników zewnętrznych, takich jak słońce, wiatr czy deszcz. Jego zawartość w strzyżonym runie waha się od 10 do 25 wagowych. Tłuszczopot ten wyodrębniany jest podczas prania wełny przed jej dalszym przerobem. Odzyskanie tłuszczu ze ścieków pralnic stało się początkiem przemysłu lanolinowego. Tłuszcz pozyskuje się tu w postaci emulsji O/W. Lanolinę oddziela się od wody przez odwirowanie i dzięki następnym operacjom prania i oczyszczania uzyskuje się materiał nadający się do celów kosmetycznych. Lanolina stanowi bursztynowo-złotą, mazistą substancję o swoistym zapachu. Topi się ona w temperaturze 36-42°C. Zaliczana jest do grupy wosków, ponieważ jej głównymi składnikami są estry i poliestry wysokocząsteczkowych alkoholi i kwasów tłuszczowych, wolnych alkoholi i steroli oraz śladowej ilości kwasów i węglowodorów. Należy pamiętać, że lanolina podobnie jak każdy produkt naturalny może w znaczny sposób różnić się składem procentowym poszczególnych składników.

Ze składników lanoliny na szczególną uwagę zasługuje wydzielana z niej frakcja alkoholowa, którą określa się mianem alkoholi lanolinowych lub eucerytu. Największą część tej frakcji stanowią sterole, w których dominujący udział ma cholesterol, naturalny czynnik natłuszczający warstwy rogowej skóry ludzkiej. Układ ten jest powszechnie cenionym składnikiem wielu kremów i maści.

Działanie lanoliny na skórę

Nie rozpuszcza się ona natomiast w wodzie, lecz jest w stanie wchłonąć jej dwukrotną ilość w stosunku do swojej wagi tworząc stabilną emulsję W/O. Stąd też lanolina stosowana jest chętnie jako naturalny emulgator. Działanie emulgujące wykorzystuje się w wielu preparatach: maściach farmaceutycznych, kremach nawilżających, odżywczych, ochronnych i na noc.

Lanolina jest cenionym środkiem zwilżającym i dyspergującym. Można ją używać w kosmetyce kolorowej, np. w pomadkach czy błyszczykach do ust w celu poprawienia efektu zdyspergowania barwnika. Często preparaty takie składają się głównie z pigmentu zdyspergowanego w wysokogatunkowej lanolinie. Surowiec ten można także stosować jako nośnik substancji czynnych, np. w preparatach farmaceutycznych, zawierających tlenek cynku. W niewielkich ilościach lanolina stosowana jest jako środek przetłuszczający w mydłach i w wyrobach zawierających detergenty syntetyczne, gdzie zapobiega ich wysychaniu i pękaniu. Od dawna znane są jej właściwości jako środka oczyszczającego, wygładzającego i natłuszczającego. Ze względu na te cechy lekarze dermatolodzy i kosmetolodzy stosują ją jako bazę lub nośnik w maściach, kremach, balsamach, materiałach opatrunkowych. Lanolina zajmuje czołową pozycję spośród naturalnych układów regulujących gospodarkę wodną skóry i zmiękczających naskórek. Naturalnym czynnikiem zmiękczającym skórę ludzką jest łój, który odgrywa istotną rolę w procesach regulacji jej wilgotności. Elastyczność normalnej, zdrowej skóry zmniejsza się w wyniku utraty wody, przez co staje się ona popękana i szorstka. Środki zmiękczające skórę nie tylko zapobiegają temu zjawisku ale także mogą ponownie nawilżać skórę, utrzymując jej prawidłowy bilans wodny. Chociaż lanolina różni się pod względem chemicznym od łoju i spełnia u owcy inne zadanie, to jednak już w czasach starożytnych stosowano ją w jego zastępstwie.

Działanie lanoliny na skórę jest wielokierunkowe:

• działa ona jako smar w pęknięciach warstwy rogowej dzięki czemu powoduje gładkość i zmniejszenie szorstkości skóry,
• tworzy na powierzchni skóry film, wykazujący działanie okluzyjne, dzięki czemu zmniejsza się odparowywanie wody z naskórka o około 20%,
• zatrzymuje wodę w pobliżu powierzchni skóry w postaci zemulgowanej, wykazuje dużą zdolność penetracji, dobrze przenika w głąb naskórka.

Roztocza

Jest ich miliony, żyją w każdym kącie naszego domu. Łyżeczka kurzu może zawierać ich prawie 1000, łóżko 10,000. Najwięcej mieści się w dywanach, materacach, poduszkach, kołdrach i pluszowych misiach (w których jest ich 2.5 razy więcej na mm2 niż w łóżku). Żywią się głównie kawałkami skóry i naskórka, które zrzucamy w normalnym procesie ich wymiany. Roztocza żyją w optymalnych warunkach do 3 miesięcy, co 3 tygodnie produkując 25-30 nowych osobników każde. Przy takiej rozrodczości, po praniu czy czyszczeniu ich liczba wraca do starego stanu już po 1-2 tygodniach. Najchętniej żyją i rozmnażają się w temperaturach od 18°C do 21°C i przy wilgotności 70-80. Z nieznanych powodów, praktycznie nie ma roztoczy na wysokościach powyżej 1000m.

Dla alergików ważniejsze od roztoczy są ich odchody, każdy owad długości ok. 0.5mm produkuje około 20-tu w ciągu dnia. Ta sama łyżeczka kurzu (ok 1g) może zawierać 250,000 takich odchodów. Są one przy tym tak małe (10-24 micr. w porównaniu np. do 100 micr. grubości włosa), że każdy podmuch czy poruszenie wznosi ich chmurę. Enzym (białko), którego roztocza używają do trawienia skóry, jest jednym z najsilniejszych alergenów, czynników wywołujących katar sienny, skazę czy astmę.

Jak w każdej alergii, ważniejsze jest zapobieganie niż leczenie. Przede wszystkim należy wprowadzić warunki, w których roztocza będą się wolniej rozmnażały i nie będą miały co jeść. Następnie należy zredukować istniejącą już populację roztoczy i zmniejszyć stężenie ich odchodów. Wreszcie, należy się liczyć z tym, że roztoczy się całkiem nie pozbędziemy, a więc należy systematycznie działać, by do nas nie wróciły w ilościach, które będą szkodzić.

Łóżko i pościel stanowią główne miejsce, gdzie roztocza mieszkają, a ponadto spędzamy tam prawie 1/3 naszego życia. Poza tym nasza skóra i układ oddechowy mają najbliższy kontakt z materacem, poduszką i kołdrą. Należy zatem zrobić wszystko, ażeby pozbawić roztocza ich pożywienia, a z drugiej strony pozbawić nas kontaktu z roztoczami i ich odchodami.

O wełnie

Wełna jest produktem pochodzenia zwierzęcego. Można ją pozyskać z owiec, kóz i wielbłądów.

Pościel wełnianą wyrabia się z wełny, strzyżonej z podbrzusza żywych zwierząt i tylko taka wełna posiada licencję Woolmark. Czysta żywa wełna Woolmark poddawana jest rygorystycznej kontroli jakości, obejmującej wszystkie etapy przetwarzania, od tkania po produkcję końcową.

Woolmark to sprawdzian czystości i gatunku wełny, a także właściwości produktu końcowego - jego odporności na pranie, zużycie i rozdarcie, trwałości barw i wykończenia. Woolmark poświadcza swą gwarancję etykietką ze znakiem firmowym (stylizowany motek wełny).

Wełna jest surowcem zdrowym i przyjaznym dla naszego organizmu, posiada profilaktyczno-lecznicze właściwości. Wełny najwyższej jakości nie drażnią skóry, nie wywołują alergii, eliminują szkodliwe dla organizmu jony dodatnie, zastępując je jonami ujemnymi, właściwymi dla ludzkiego organizmu. Działanie wełny powoduje, że mięśnie zmienione chorobowo, poddawane są stałemu, łagodnemu ciepłu. Zmniejsza to ich napięcie i ból, działa profilaktycznie pobudzając zakończenia nerwowe. Włókna naturalne są wysokowartościowym surowcem włókienniczym o specyficznych walorach użytkowych. Charakteryzują się doskonałym przepływem powietrza, spowodowanym dużą dynamiką włosa. Jest to zdolność włosa wełny do kurczenia się i rozprężania pod wpływem temperatury.

Wełna ze względu na swoją komórkową budowę jest bardzo higroskopijna, tzn. posiada zdolność wchłaniania i utrzymywania w sobie dużej ilości wilgoci przyswajanej z otoczenia. Dlatego też wyroby wełniane dobrze wchłaniają ludzki pot. Zawartość wilgoci, osiągająca nawet 33 proc. nie daje wrażenia surowca wilgotnego, co wydatnie polepsza właściwości higieniczne wyrobów. Jej duża higroskopijność wpływa również na termiczne właściwości (wchłoniętej wilgoci nie oddaje intensywnie i zużywa mniej ciepła z otoczenia chroniąc przed chłodem).

Ilość zawartego we włóknach powietrza nie ulega zmianie w czasie użytkowania wyrobów, ponieważ dzięki sprężystości nie ulegają one odkształceniom trwałym.    Zapewnia to dobrą izolację cieplną i ciepły charakter wyrobów z udziałem wełny. Sprężystość i odprężność zapewnia także niegniotliwość wyrobów wełnianych gwarantując trwałość produktu. Wskutek sprężystych właściwości włókien wełnianych wyroby te nie przylegają ściśle całą swoją płaszczyzną do skóry ludzkiej, co stwarza dodatkowo warstewkę izolującego powietrza. Jej bezpośrednie zetknięcie z ciałem ludzkim stwarza uczucie ciepła i przytulności, powodując lepsze krążenie krwi w skórze

Właściwości wełny

Włos wełniany posiada charakterystyczne cechy, dzięki którym nadaje się doskonale do wytwarzania wysokiej jakości pościeli:

• Higroskopijność i hydrofobność, co oznacza zatrzymywanie wewnętrznej wilgoci.
• Pościel wełniana doskonale reguluje ciepłotę organizmu i chroni przed nadmierną potliwością.
• Posiada właściwości antyalergiczne, antyreumatyczne.
• Pozytywnie wpływa na układ nerwowy.
• Ma dużą wytrzymałość na ścieranie.

Substancje zawarte w wełnie zobojętniają jony dodatnie. Badania wpływu jonizacji na organizmy żywe pokazały, że poprawę samopoczucia i uczucia świeżości powodują jony ujemne, natomiast jony dodatnie sprzyjają unoszeniu się w powietrzu cząstek pyłów, drobnoustrojów i alergenów.

Wełna posiada szereg właściwości zdrowotnych:

• łagodzi nerwobóle,
• bóle pourazowe,
• bóle stawów kończyn
• okrycie z wełny zapewnia zdrowy i spokojny sen,
• nie akumuluje kurzu i potu,
• eliminuje warunki rozwoju roztocza,
• posiada właściwości antyalergiczne.

Wyroby z wełny mają korzystne znaczenie w leczeniu wielu schorzeń, szczególnie reumatycznych jak:

• bóle kręgosłupa z bolesnym napięciem mięśni okołokręgosłupowych,
• stany zapalne mięśni i więzadeł,
• pourazowe uszkodzenia nerwów obwodowych,
• zaburzenia układu krążenia, artretyzm,
• zapobiega tworzeniu odleżyn

Sposób używania

Wyrób po wyjęciu z opakowania należy dokładnie wytrzepać w celu pozbycia się włosków poprodukcyjnych. Wyroby wełniane można odkurzyć odkurzaczem na niskich obrotach (starając się unikać bezpośredniego dotyku wyrobu).

Wyroby z kaszmiru należy wyczesać grzebieniem lub szczotką do ubrań (zaleca się stosowanie szczotki z włosia), tak by rozprostować zgięcia włosa powstałe w wyniku pakowania wyrobów w worki foliowe. Nowe wyroby charakteryzują się sztywnością, która z upływem czasu ustępuje i wyroby stają się elastyczne i miękkie. Przez początkowy okres użytkowania utrzymuje się naturalny i intensywny zapach wyrobów.

Zaleca się, by osoby o wrażliwej skórze przez pierwsze dni spały w wyrobach powleczonych np. 100 % bawełną.

Wyroby wełniane należy wyczesywać co 8-12 tygodni.

Poduszki oraz jaśki należy codziennie rano przetrzepać i ułożyć do pierwotnego kształtu. Zaleca się częste wietrzenie wyrobów (wystarczy w pomieszczeniu, w którym śpimy otworzyć okno lub balkon).

Konserwacja wełny

Aby pościel zachowała swoje właściwości rehabilitacyjno-lecznicze oraz piękny wygląd należy przestrzegać następujących zaleceń:

• Należy sporządzić roztwór czyszczący (1 nakrętka płynu + 1 litr wody o temperaturze od 22 do 28ºC) i wymieszać aż do wystąpienia piany. Piany nanieść gąbką na zabrudzone miejsca i pozostawić na około 1 godzinę. Pianę usuwamy wilgotnym ręcznikiem.
• Pościel należy suszyć w stanie rozłożonym.
• Wskazane jest unikanie naświetlania promieni słonecznych.
• Niedozwolone jest pranie maszynowe i chemiczne.

Pranie wełny

• Do prania trzeba używać płynów z zawartością lanoliny i produkowanych na bazie surowców naturalnych.
• Pranie pościeli wełnianych wykonujemy średnio raz na 0,8-1,5 roku ( w zależności od zabrudzenia).
• Dany produkt wkładamy do wanny lub brodzika, nalewamy wody o temperaturze od 22 do 28ºC, dodajemy płyn, tak aby woda była tłusta. Wchodzimy do wanny lub brodzika i udeptujemy pościel do pełnego nasiąknięcia wodą. Czekamy ok. jednej godziny poczym wylewamy wodę z wanny. Pościel wełnianą suszymy w przewiewnym pomieszczeniu lecz nie nasłonecznionym.

Ekspert radzi

Zdrowy sen

Właściwa ilość snu jest kwestią indywidualną każdego z nas. Większość ludzi dorosłych potrzebuje od 6 do 8 godzin snu, niektórym osobom wystarczają cztery godziny snu w nocy, jeszcze inni potrzebują 10 lub więcej godzin. Osoby starsze potrzebują mniej snu i często budzą się w środku nocy, szczególnie gdy zdrzemną się w ciągu dnia. W sumie około 1/3 naszego życia śpimy, czyli spędzamy w łóżku.

Na to czy sen jest zdrowy, w równym stopniu wpływa jego długość oraz jakość. Zdrowy sen to, obok właściwego odżywiania i trybu życia, podstawa prawidłowego funkcjonowania człowieka oraz zachowania zdrowia i pełnych sił witalnych. Sen uwalania człowieka od napięcia fizycznego, psychicznego i poprawia samopoczucie. Pozytywnie wpływa na pracę umysłu. Uspokaja, wzmacnia organizm i zwalcza stres. Zdrowy sen pozwala uwolnić się od chronicznych bólów kręgosłupa, stawów i mięśni. Dobry, głęboki sen wyzwala energię, podczas gdy zły sen bardzo negatywnie wpływa na jakość codziennego życia. Wpływ na to jak śpimy mają takie czynniki jak: temperatura w sypialni, pogoda, światło, hałas, stres, rodzaj łóżka (twarde lub miękkie) i oczywiście pościel.  

Właściwości wełnianej pościeli sprawiają, że po zdrowym i głębokim śnie budzimy się wypoczęci, spokojni i w dobrym nastroju. Pamiętajmy również o wietrzeniu sypialni przed zaśnięciem.

Zmęczenie i uczucie znużenia

Jednym z powodów odczuwania przez nas zmęczenia i znużenia może być brak snu. Zbyt mało snu powoduje, że stajemy się senni w ciągu dnia, mamy większe trudności z koncentracją, podejmowaniem decyzji. Często stajemy się bardziej nerwowi i popełniamy więcej błędów. Stajemy się nieprzyjemni dla rodziny, przyjaciół i współpracowników. Mamy wolniejszy refleks, co może być groźne szczególnie dla kierowców lub osób wykonujących niebezpieczne zawody. Na bezsenność może wpływać wiele przyczyn, które można samemu wyeliminować: zła pościel, niewłaściwa temperatura, duży hałas, zbyt twarde lub zbyt miękkie łóżko, nieuregulowany tryb życia, zła dieta, brak aktywności fizycznej.

Bardziej poważne przyczyny wynikające z problemów emocjonalnych, psychologicznych, takich jak stres, depresja wymagają fachowej porady lekarskiej.

Pamiętajmy o tym, że jak śpimy i ile śpimy ma znaczący wpływ na całe nasze życie prywatne i zawodowe.

Problemy z kręgosłupem

Dolegliwości związane z kręgosłupem mogą pojawić się w każdym wieku i z wielu przyczyn. Przeciążenia kręgosłupa spowodowane nieprawidłową sylwetką, praca biurowa, przetrenowanie u sportowców, zmiany zwyrodnieniowe u osób starszych. Niewątpliwie wszelkie dolegliwości należy skonsultować z lekarzem.

Najczęstszym problemem dolegliwości związanych z kręgosłupem i najłatwiejszym do wyeliminowania jest złe łóżko. Złe łóżko oznacza zbyt miękką lub zbyt twardą powierzchnię. Spanie na odpowiednim łóżku już od wczesnych lat dziecięcych pozwala uniknąć występowania chorób kręgosłupa.

Lekarze zajmujący się chorobami i dolegliwościami kręgosłupa często doradzają swoim pacjentom wymianę łóżka na twardsze. Zbyt miękkie i zdeformowane materace z pewnością przyczyniają się do złego stanu zdrowia i kręgosłupa. Łóżko nie może być jednak zbyt twarde ponieważ materac w ogóle nie pozwala plecom i biodrom zagłębić się w jego powierzchnię i przez to odczuwalny jest bolesny nacisk.

Nasze łóżko powinno utrzymywać kręgosłup w jednej linii, tzn. na jednym poziomie. Podczas leżenia na boku kręgosłup powinien być prosty, a przy leżeniu na plecach - w swoim naturalnym położeniu - powinien być lekko wygięty w kształcie litery "S".